De Aziatische hoornaar (Vespa velutina) is al een tijdje bezig aan een onstuitbare opmars in Vlaanderen. Deze exotische wespachtgige duikt steeds vaker op in onze tuinen en parken. Maar is deze indringer nu echt zo gevaarlijk als wordt beweerd? En hoe houd je hem uit elkaar met onze nuttige, inheemse Europese hoornaar?
Is de Aziatische hoornaar gevaarlijk?
Het korte antwoord is: voor de mens is hij niet gevaarlijker dan een gewone wesp. Een steek is pijnlijk, maar zolang je niet allergisch bent of in je mond of keel wordt gestoken, is er geen reden tot paniek. Aziatische hoornaars zijn van nature niet agressief naar mensen toe, zolang je hun nest tenminste met rust laat.
De échte dreiging van deze soort is ecologisch en economisch. De Aziatische hoornaar is namelijk een invasieve exoot die dol is op onze honingbijen en andere bestuivers. Ze "helikopteren" voor de vliegopening van bijenkasten om terugkerende bijen in de lucht te vangen en te onthoofden. Eén enkel nest hoornaars kan een heel bijenvolk ruïneren. Dit vormt een serieuze bedreiging voor onze biodiversiteit en de fruitteelt.
Hoe herken je het verschil met de Europese hoornaar?
Het is ontzettend belangrijk om de Aziatische hoornaar te kunnen onderscheiden van de Europese hoornaar (Vespa crabro). Die laatste is namelijk een nuttige, beschermde inheemse soort die juist jaagt op muggen en vliegen.
Je herkent het verschil het beste aan de kleurverdeling:
De kenmerken op een rij:
De Aziatische hoornaar (De 'indringer')
- Formaat: Iets kleiner, ongeveer 2 tot 3 centimeter lang.
- Borststuk: Volledig fluwelig zwart of heel donkerbruin.
- Achterlijf: Grotendeels donker/zwart met slechts één duidelijke gele tot oranje ring aan het uiteinde (het vierde segment).
- Poten: De poten zijn zwart, maar lopen aan het uiteinde over in opvallend gele tippen (alsof ze "gele kousen" dragen).
De Europese hoornaar (De 'goeie' inheemse soort)
- Formaat: Iets groter, ongeveer 2,5 tot 3,5 centimeter lang.
- Borststuk: Heeft een duidelijke roodbruine tot roestbruine kleur.
- Achterlijf: Heeft het typische, herkenbare wespenschild: overwegend felgeel met zwarte strepen en stippen.
- Poten: De poten zijn volledig roodbruin gekleurd, zonder gele delen.
Onthoud de vuistregel: De Aziatische hoornaar is een donkere wesp met gele poten; de Europese hoornaar is een grote, roodbruine reuzenwesp.
Is de Aziatische hoornaar nu vaak in Vlaanderen?
Ja, absoluut. Sinds de eerste waarneming in Vlaanderen rond 2016 is de populatie exponentieel gegroeid. Anno 2026 is de soort stevig gevestigd en verspreid over alle Vlaamse provincies. Vooral in de nazomer en herfst, wanneer de nesten hun maximale grootte bereiken, worden er duizenden meldingen geregistreerd.
De hoornaars maken twee soorten nesten: in het voorjaar een klein embryonest dicht bij de grond (bijvoorbeeld in een schuurtje), en in de zomer een gigantisch zomernest, vaak hoog in de boomtoppen en verstopt achter de bladeren.
Wat moet je doen als je er een ziet?
Zie je een Aziatische hoornaar of vermoed je een nest? Probeer het absoluut niet zelf te bestrijden. Als het nest bedreigd wordt, kunnen ze wél massaal en agressief aanvallen.
- Maak een duidelijke foto.
- Meld de waarneming via de officiële website Vespa-Watch.be of Waarnemingen.be.
- Professionele verdelgers worden vervolgens gratis ingeschakeld om het nest te neutraliseren en zo onze Vlaamse bijen te beschermen.