Nieuwe terreurgroep in ons land: Hoeveel zorgen moeten we ons maken?

Inlichtingendiensten in België, Nederland en het Verenigd Koninkrijk zijn in hoogste staat van paraatheid na een reeks incidenten die worden opgeëist door een relatief nieuwe groepering: HAYI (Harakat Ashab al-Yamin al-Islamia). De groep, die banden zou hebben met Iran, richt zich specifiek op West-Europese doelwitten. Wat is er aan de hand en hoe groot is het gevaar voor ons land?

De naam HAYI kwam deze week internationaal in het vizier na een gerichte brandstichting in de Londense wijk Golders Green, waarbij vier ambulances van een Joodse hulporganisatie in vlammen opgingen. Kort na de aanval verscheen er een video online waarin de groep de verantwoordelijkheid opeiste.

De verontrustende factor voor onze veiligheidsdiensten is dat dezelfde groep ook de verantwoordelijkheid claimt voor eerdere incidenten in België en Nederland. Het gaat hierbij om aanvallen op religieuze instellingen en gebouwen met een link naar Israël. Hoewel de Belgische autoriteiten (OCAD) de situatie nauwgezet opvolgen, wordt onderzocht of de groep daadwerkelijk over een operationele cel in ons land beschikt of dat het gaat om een internationaal netwerk dat lokaal rekruteert.

De volledige naam, Harakat Ashab al-Yamin al-Islamia, vertaalt zich als de 'Islamitische Beweging van de Metgezellen van de Rechterzijde'. Volgens internationale inlichtingenrapporten zijn er sterke aanwijzingen dat de groep fungeert als een 'proxy' of handlanger van pro-Iraanse netwerken.

Experts van het International Centre for Counter-Terrorism wijzen op Telegram-kanalen die gelieerd zijn aan sjiitische milities. Het doel van de groep lijkt niet direct het veroorzaken van massale slachtoffers, maar eerder het zaaien van angst en het destabiliseren van de sociale vrede door symbolische doelwitten aan te vallen.

In België blijft het algemene dreigingsniveau momenteel op niveau 3 (ernstig) staan. Het OCAD benadrukt dat de internationale situatie in het Midden-Oosten een directe invloed heeft op de veiligheidscontext in Europa. De opkomst van HAYI past in een breder patroon van 'hybride' dreigingen, waarbij buitenlandse actoren via kleine groepen of geradicaliseerde individuen onrust stoken.

In Nederland heeft de NCTV (Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid) de waakzaamheid rondom potentiële doelwitten eveneens verhoogd. De samenwerking tussen de Belgische, Nederlandse en Britse diensten is de afgelopen dagen geïntensiveerd om de communicatielijnen van deze nieuwe cel in kaart te brengen.

Hoewel er geen reden is tot paniek, roepen de veiligheidsdiensten op tot verhoogde waakzaamheid bij verdachte situaties rondom publieke gebouwen of religieuze instellingen. Het "Nationaal Veiligheidsplan 2026-2029" voorziet al in extra middelen voor de snelle detectie van dit soort nieuwe, versnipperde terreurcellen.