Wie volgend voorjaar opnieuw wil genieten van een dicht, frisgroen gazon, doet er goed aan om niet te wachten tot maart of april. September is namelijk een van de beste maanden om de grasmat te herstellen en voor te bereiden op de winter. De bodem heeft na de zomer nog voldoende warmte, terwijl de temperaturen stilaan dalen en er doorgaans meer vocht beschikbaar is. Daardoor kunnen graszaden gemakkelijker kiemen en krijgt nieuw gras de tijd om wortels te vormen.
Vooral gazons die tijdens de zomer te lijden hadden onder droogte, intensief gebruik of spelende kinderen, kunnen nu een flinke opknapbeurt gebruiken.
Begin met maaien en inspecteren
Maai het gazon eerst op een normale hoogte, zodat je goed kunt zien waar kale, dunne of beschadigde plekken zitten. Verwijder takjes, bladeren en ander tuinafval. Controleer ook of er veel mos of een dikke laag dood gras aanwezig is.
Een gazon hoeft niet automatisch elk jaar geverticuteerd te worden. Is er duidelijk sprake van mos, vilt of een dichte laag afgestorven plantenresten, dan kan verticuteren wel nuttig zijn. Daarbij worden mos en vilt uit de grasmat gehaald, zodat lucht, water en voedingsstoffen opnieuw gemakkelijker tot bij de wortels raken. Verticuteer bij voorkeur wanneer het gras actief groeit en de bodem niet kurkdroog of doorweekt is.
Niet elk gazon moet zwaar aangepakt worden
Bij een gazon dat nog redelijk dicht staat, volstaat het soms om licht te harken, plaatselijk te beluchten en kale plekken bij te zaaien. Een te intensieve behandeling kan de grasmat onnodig beschadigen.
Is de bodem hard geworden door droogte of veel betreding? Dan kan je de grond plaatselijk beluchten met een riek of een speciale gazonbeluchter. Maak de gaatjes niet alleen aan de oppervlakte, maar zorg dat water en zuurstof dieper in de bodem kunnen doordringen.
Kale plekken bijzaaien in september
Na het verticuteren of beluchten zijn kale plekken gemakkelijker te herstellen. Hark de beschadigde zones lichtjes los en verwijder stenen, wortels en dood materiaal. Strooi vervolgens graszaad dat past bij het bestaande gazon en de ligging van de tuin.
Voor een zonnige plek gebruik je een ander mengsel dan voor een zone onder bomen of naast een haag. Kies bij voorkeur voor herstelgras of een mengsel dat geschikt is voor bijzaaien. Het is belangrijk dat het zaad goed contact maakt met de bodem. Hark het daarom voorzichtig in en druk de plek eventueel licht aan.
September en het begin van oktober zijn doorgaans geschikt om gras opnieuw in te zaaien. De bodem is dan nog warm genoeg voor kieming, terwijl de lagere temperaturen en regenval de jonge grassprietjes helpen. Bovendien is er in het najaar vaak minder concurrentie van onkruid dan in het voorjaar.
Houd het zaad voldoende vochtig
Na het zaaien is water geven een van de belangrijkste stappen. Het graszaad mag niet uitdrogen voordat het gekiemd is. Geef bij droog weer regelmatig kleine hoeveelheden water, zodat de bovenste bodemlaag vochtig blijft. Vermijd harde waterstralen, want die kunnen het zaad wegspoelen.
Bij regenachtig weer is extra sproeien uiteraard niet nodig. Zodra het nieuwe gras voldoende gegroeid is, kan je de watergift geleidelijk afbouwen. Loop in deze fase ook zo weinig mogelijk over de ingezaaide plekken.
Gebruik een aangepaste najaarsmeststof
September is ook een geschikt moment voor een laatste bemesting van het gazon. Gebruik daarvoor geen willekeurige universele meststof, maar een product dat specifiek bedoeld is voor het najaar.
Een najaarsmeststof bevat doorgaans minder stikstof dan een typische voorjaarsmeststof en meer kalium. Stikstof stimuleert vooral de bladgroei, terwijl kalium helpt om de plant sterker en weerbaarder te maken. Het doel is niet om het gras zo snel mogelijk te laten groeien, maar om het gazon voldoende reserves te laten opbouwen voor de winter.
Volgens Aveve is september een ideaal moment om het gazon met een najaarsmeststof te bemesten, omdat het gras de voedingsstoffen nog kan opnemen voordat de winter begint. Strooi de mest gelijkmatig uit, bij voorkeur op een droge grasmat en vlak voor regen. Volg altijd de dosering op de verpakking.
Blijf maaien, maar niet te kort
Ook in het najaar blijft maaien nodig zolang het gras groeit. De maaifrequentie mag geleidelijk omlaag, maar laat het gazon niet volledig verwilderen. Een te kort gemaaide grasmat is gevoeliger voor mos, uitdroging en koude.
Maai bij voorkeur niet wanneer het gras nat is of wanneer nachtvorst wordt verwacht. Een maaihoogte van ongeveer 3,5 tot 4,5 centimeter is doorgaans geschikt tijdens het najaar. Tegen de laatste maaibeurt mag het gras iets langer blijven, zodat het voldoende bescherming heeft tijdens de winter.
Vergeet de bladeren niet
Vanaf het najaar kunnen vallende bladeren zich snel ophopen op het gazon. Laat ze niet wekenlang liggen: een dikke laag houdt licht tegen, belemmert de luchtcirculatie en kan schimmelvorming stimuleren.
Hark bladeren regelmatig weg of gebruik een grasmaaier met mulchfunctie wanneer het om een dunne laag gaat. Fijngesnipperde bladeren kunnen eventueel op de composthoop of als mulch tussen struiken en vaste planten worden gebruikt.
Wie het gazon in september op de juiste manier herstelt, hoeft in het voorjaar minder grote ingrepen te doen. Met wat voorbereiding, geschikt graszaad, een aangepaste meststof en regelmatig onderhoud kan de grasmat sterker de winter in en krijgt ze in het voorjaar een gezonde voorsprong.