Nieuwe verkeersregel vanaf vandaag: je kunt je auto zomaar kwijtspelen

Bestuurders die ondanks een opgelegd rijverbod toch achter het stuur kruipen, riskeren vanaf zondag 1 november een bijzonder zware bijkomende sanctie. Wie wordt veroordeeld voor rijden tijdens een verval van het recht tot sturen, kan voortaan in principe ook zijn eigen wagen verliezen. De rechter moet het voertuig verbeurd verklaren, tenzij hij uitdrukkelijk motiveert waarom hij daarvan afwijkt.

De strengere regel vloeit voort uit een wet van 3 maart 2026, die op 31 augustus in het Belgisch Staatsblad werd gepubliceerd. De nieuwe maatregel treedt op 1 november in werking en wijzigt de Wegverkeerswet van 16 maart 1968.

Tot nu toe kon de politierechter beslissen om het voertuig waarmee iemand tijdens een rijverbod reed, verbeurd te verklaren. Dat was een mogelijke bijkomende straf, maar geen verplichting.

Vanaf 1 november verandert dat uitgangspunt. Wanneer een bestuurder wordt veroordeeld voor een overtreding waarbij hij ondanks een verval van het recht tot sturen toch rijdt, moet de rechter in principe de verbeurdverklaring opleggen als het voertuig eigendom is van de veroordeelde.

Dat betekent dat de bestuurder het eigendomsrecht over zijn wagen verliest. Het voertuig wordt eigendom van de staat en kan vervolgens openbaar worden verkocht.

De maatregel is bedoeld om bestuurders die een opgelegd rijverbod naast zich neerleggen harder aan te pakken. Een rijverbod heeft immers weinig effect wanneer iemand gewoon blijft rijden alsof er niets aan de hand is.

Toch is de nieuwe wet niet zo absoluut als het op het eerste gezicht lijkt. Er zijn belangrijke voorwaarden.

De verplichting geldt specifiek wanneer de bestuurder wordt veroordeeld én het voertuig zijn eigendom is. Wie bijvoorbeeld met de auto van een partner of werkgever rijdt, valt niet automatisch onder deze verplichte verbeurdverklaring.

Ook wanneer de wagen wel eigendom is van de veroordeelde, behoudt de rechter een beperkte beoordelingsruimte. Hij kan beslissen om de wagen niet af te nemen, maar moet dan uitdrukkelijk uitleggen waarom hij van de wettelijke regel afwijkt.

In de parlementaire voorbereiding worden bijzondere omstandigheden, zoals een medisch noodgeval, als mogelijke redenen genoemd.

Een belangrijk detail is dat de politie niet zomaar ter plaatse de wagen definitief kan afnemen op basis van deze nieuwe regel. De verbeurdverklaring volgt na een veroordeling door de rechter.

Het gaat bovendien specifiek om rijden ondanks een verval van het recht tot sturen dat door een rechter werd opgelegd. De maatregel mag dus niet worden verward met bijvoorbeeld iemand die zijn rijbewijs thuis vergeten is.

Wie toch rijdt terwijl een rechter hem het recht tot sturen heeft ontzegd, riskeert daarnaast ook de bestaande strafrechtelijke gevolgen. De nieuwe wet vervangt die straffen niet, maar voegt een belangrijk financieel risico toe.

Met de wetswijziging wil de wetgever duidelijk maken dat een rijverbod geen vrijblijvende waarschuwing is. Bestuurders die bewust blijven rijden ondanks een rechterlijke beslissing, kunnen voortaan niet alleen hun rijbewijs, maar ook hun eigen voertuig verliezen.

Voor automobilisten is de boodschap dan ook duidelijk: wie een rijverbod krijgt opgelegd, moet zich daar strikt aan houden. De gevolgen van toch achter het stuur kruipen kunnen vanaf vandaag bijzonder verregaand zijn.