Na zware tornado in Frankrijk: ook België moet zich zorgen maken

Een zeldzaam krachtige tornado zaaide maandag in amper een paar minuten tijd dood en vernieling in het Zuid-Franse dorp Pomas. Terwijl de bewoners verdwaasd achterblijven met tientallen gewonden en verwoeste huizen, rijst ook bij ons de vraag: moeten we ons in België opmaken voor een extreem en stormachtig najaar? Volgens experts blijft de kans op zo’n verwoestende tornado in ons land klein, maar het opgewarmde zeewater belooft wel een natter en onstuimiger najaar.

Het drama in het Franse departement Aude voltrok zich razendsnel. Omstreeks 17.20 uur betrok de lucht boven Pomas, waarna een tornado een spoor van vernieling door de gemeente trok. Ruim driehonderd woningen liepen zware schade op of werden compleet verwoest. Minstens 41 mensen raakten gewond. “Het lijkt wel alsof we gebombardeerd zijn, de helft van het dorp is weg”, getuigden overrompelde inwoners.

Volgens weerman Frank Deboosere ontstaat zo'n tornado enkel wanneer drie specifieke ingrediënten samenkomen:

Zodra de "slurf" de grond raakt, kunnen windsnelheden oplopen van 200 tot wel 400 kilometer per uur, met totale vernieling tot gevolg.

De stormen in het najaar worden extra gevoed door ongezien warm zeewater. Niet alleen de Middellandse Zee verbrak recent temperatuurrecords, ook het water van de Noordzee is met zo’n 22 graden aanzienlijk warmer dan normaal.

Wanneer koude luchtmassa's in de herfst over dat warme water trekken, ontstaan er extreme verticale temperatuurcontrasten. Nicolas Roose, weeranalist bij MeteoSupport, verwacht in het Middellandse Zeegebied dan ook intenser stormweer, met hevige regenval, zware onweders en mogelijk zelfs medicanes (mediterrane orkanen). Of daar ook vaker tornado’s bij zullen zitten is niet te voorspellen, aangezien dat zeer lokale fenomenen zijn.

Tornado’s blijven in België uitzonderlijk, al zijn ze niet onmogelijk — denk maar aan de historische tornado die in 1967 het dorp Oostmalle verwoestte.

Volgens Roose zal de warmere Noordzee echter wel zijn tol eisen in de Lage Landen. Hoewel weermodellen voorlopig nog een relatief rustige periode voorspellen, stevenen we af op een natter en wispelturiger najaar. Deboosere benadrukt dat deze extremen passen in een groter patroon van klimaatverandering: “De natuur zal niet ophouden met signalen te geven. Als het hier warmer wordt, moeten we dit soort wreed weer er helaas bij nemen.”