Een papieren zakdoekje lijkt op het eerste gezicht gewoon papier. Toch mag je het niet bij het papier en karton gooien. En ook bij GFT ontstaat er soms verwarring, omdat keukenpapier in Vlaanderen wél bij het GFT mag. Voor gebruikte papieren zakdoekjes geldt echter een andere regel: die horen bij het restafval.
Dat verschil is logisch als je kijkt naar het gebruik van beide producten. Een krant, kartonnen doos of reclamefolder is bedoeld om opnieuw tot papier verwerkt te worden. Een gebruikte zakdoek is daarentegen een hygiëneproduct dat vaak vervuild is met lichaamsvocht. Daardoor is het niet geschikt voor de papierinzameling.
Gebruikt zakdoekje hoort bij restafval
Gooi je een papieren zakdoekje hebt gebruikt om je neus te snuiten, dan mag het rechtstreeks in de restafvalbak of -container. De officiële afvalinformatie van onder meer de gemeente Mol vermeldt gebruikte papieren zakdoekjes expliciet bij het restafval. Ook afvalintercommunale MIWA rekent papieren zakdoekjes tot het hygiënisch papier dat bij het restafval hoort.
Dat geldt ook wanneer het zakdoekje er nog redelijk proper uitziet. Het is dus niet de bedoeling om gebruikte tissues bij het papier en karton te verzamelen.
Waarom niet bij papier en karton?
Papier en karton worden selectief ingezameld om opnieuw verwerkt te kunnen worden. OVAM benadrukt dat papier en karton die te vochtig of verontreinigd zijn, niet als recycleerbaar kunnen worden beschouwd. Vooral persoonlijke hygiëneproducten vormen daarbij een probleem.
Een gebruikt zakdoekje kan bovendien lichaamsvocht bevatten. Daardoor is het niet vergelijkbaar met een vel printerpapier of een lege kartonnen verpakking.
Een ongebruikt zakdoekje is overigens ook niet automatisch geschikt voor de papierbak. De sorteerregels zijn gericht op papier en karton dat selectief ingezameld en gerecycleerd kan worden. Voor hygiënepapier zoals zakdoekjes gelden aparte regels.
Maar keukenpapier mag toch bij GFT?
Daar zit de grootste verwarring.
OVAM vermeldt dat keukenrol wél bij het GFT mag. Een vel keukenpapier waarmee je bijvoorbeeld gemorst voedsel of een beetje vocht hebt opgekuist, kan dus in de GFT-bak. Ook papieren koffiefilters en losse thee mogen bij het GFT.
Een papieren zakdoekje dat je voor persoonlijke hygiëne hebt gebruikt, hoort daarentegen bij het restafval. Afvalintercommunales zoals IVLA en gemeenten zoals Mol nemen gebruikte zakdoekjes expliciet op bij de zaken die in het restafval thuishoren.
Het verschil zit dus niet simpelweg in het feit dat iets van papier is. Ook het soort papier en waarvoor je het hebt gebruikt, bepaalt waar het thuishoort.
En wat met een propere servet?
Ook daar moet je opletten. De sorteerregels kunnen per afvalintercommunale worden weergegeven, maar in verschillende Vlaamse GFT-richtlijnen worden papieren servetten genoemd als toegelaten GFT-materiaal, terwijl hygiëne-afval zoals gebruikte zakdoekjes en wegwerpluiers wordt uitgesloten. Zo vermeldt de gemeente Malle bijvoorbeeld niet-recycleerbaar papier zoals papieren servetten en zakdoekjes bij GFT, maar sluit dezelfde richtlijn wegwerpluiers en ander hygiëne-afval uit.
Omdat de precieze sorteerboodschap lokaal kan worden ingevuld, is het daarom verstandig om bij twijfel de sorteerwijzer van je eigen gemeente of afvalintercommunale te volgen. OVAM verwijst daar zelf ook naar.
Zakdoekje nooit bij PMD of papier
Eén regel is in elk geval duidelijk: een gebruikte papieren zakdoek hoort niet bij PMD en niet bij papier en karton. Ook op straat achterlaten is uiteraard geen optie. OVAM noemt zakdoekjes expliciet als voorbeeld van zwerfvuil.
Kort samengevat: gebruik je een papieren zakdoekje om je neus te snuiten, dan hoort het in Vlaanderen bij het restafval. Gooi het niet bij het papier en karton. En verwar het ook niet met keukenpapier: daarvoor gelden andere sorteerregels. Bij lokale twijfel blijft de afvalkalender of sorteerwijzer van je gemeente de beste controle.