Het jaarverslag van de Vlaamse Ombudsdienst legt een pijnlijke wonde bloot bij vervoersmaatschappij
De Lijn. Terwijl de klachten over vertragingen traditiegetrouw de kroon spannen, gaat de aandacht dit jaar naar een opmerkelijke stijging in het aantal boetes. Vooral de meest loyale reizigers — de abonnees — lijken het kind van de rekening te worden door strikte controles op het bij zich hebben en valideren van hun vervoersbewijs.
Abonnement op zak, toch een pv
De cijfers liegen niet: vorig jaar werden er maar liefst 47.915 processen-verbaal uitgeschreven voor reizigers die technisch gezien wel een geldig abonnement hadden, maar dit simpelweg niet konden tonen of vergaten te scannen bij het opstappen. Dit betekent dat ruim een kwart van alle uitgedeelde boetes bij De Lijn naar klanten gaat die al vooraf voor hun ritten hebben betaald.
De Vlaamse Ombudsdienst trekt hierover aan de alarmbel. In het rapport wordt de vraag gesteld of het nog wel van deze tijd is om mensen met een lopend abonnement te verbaliseren. De focus van de controles zou volgens de ombudsman moeten liggen op echte zwartrijders die doelbewust zonder betalen gebruikmaken van het netwerk, in plaats van op vergeetachtige vaste klanten.
Zware sancties, ook voor minderjarigen
De financiële impact van zo'n vergetelheid is groot. Wie zijn Mobib-kaart niet kan voorleggen, riskeert een boete die kan oplopen tot 96 euro. Opvallend is dat deze strikte regelgeving ook onverbiddelijk wordt toegepast op minderjarigen. Critici binnen het Vlaams Parlement wijzen erop dat dit beleid haaks staat op de belofte om trouwe reizigers te ontzien. Er klinkt dan ook een luide roep om de interne reglementen van De Lijn aan te passen, zodat een geldige registratie in het computersysteem volstaat om een boete te vermijden.
Inkomsten uit boetes moeten verdrievoudigen
Achter de schermen speelt er ook een budgettaire kwestie. De Vlaamse regering heeft de ambitie uitgesproken om de inkomsten uit verkeers- en vervoersboetes fors op te krikken. De doelstelling is om van de huidige 9 miljoen euro naar maar liefst 30 miljoen euro aan boete-inkomsten te gaan.
Volgens oppositieleden voert De Lijn de druk op de reiziger hiermee onnodig op om onrealistische financiële doelen te halen. Terwijl minister van Mobiliteit Annick De Ridder aangeeft dat abonnees beschermd moeten worden, blijft de huidige praktijk op het terrein ongewijzigd.
Wat moet je doen om een boete te voorkomen?
Hoewel er discussie is over de eerlijkheid van het systeem, blijven de regels voorlopig van kracht. Om een pv van 96 euro te vermijden, zijn dit de belangrijkste aandachtspunten:
- Altijd valideren: Scan je kaart bij élke opstap, ook als je een abonnement hebt.
- Fysieke kaart: Zorg dat je jouw Mobib-kaart altijd bij je hebt; een foto op je telefoon is wettelijk niet geldig.
- Check de vervaldatum: Controleer regelmatig via de website of app of je abonnement nog wel actief is.