Waarom je je bed beter niet meteen opmaakt

Ben jij iemand die ’s morgens meteen het dekbed netjes trekt en de kussens goed legt? Dan kan het volgens deskundigen geen kwaad om daar voortaan even mee te wachten. Niet omdat een opgemaakt bed ongezond zou zijn, maar omdat je bed na een nacht slapen eerst wat tijd nodig heeft om te verluchten en vocht kwijt te raken.

Tijdens de nacht geeft je lichaam warmte en vocht af. Een deel daarvan komt terecht in je pyjama, lakens, dekbed en matras. Wie onmiddellijk na het opstaan alles netjes dichtlegt, kan een deel van die warmte en het vocht langer tussen het beddengoed vasthouden. Dat is vooral relevant omdat huisstofmijten goed gedijen in warme en vochtige omstandigheden.

Je hoeft daarom je slaapkamer niet urenlang overhoop te laten liggen. Een eenvoudige gewoonte volstaat: sla het dekbed 's morgens een tijdje terug, leg de kussens eventueel wat opzij en laat het bed openliggen terwijl je ontbijt, doucht of je klaarmaakt.

Volgens schoonmaakexpert Carolyn Forté is ongeveer 30 tot 60 minuten een praktische richtlijn. Daarna kan je het bed gewoon opmaken. Ze raadt aan de dekens wat terug te slaan en de kussens op te schudden, zodat de lucht beter bij het beddengoed kan.

Ook ventileren helpt. Een slaapkamer regelmatig verluchten kan de luchtvochtigheid verlagen. Dat is belangrijk, want een lagere relatieve luchtvochtigheid maakt de leefomstandigheden voor huisstofmijten minder gunstig. Onderzoek naar huisstofmijten wijst erop dat een relatieve luchtvochtigheid onder ongeveer 50 procent hun groei kan beperken.

Dat betekent overigens niet dat je met een onopgemaakt bed plots van alle huisstofmijten af bent. Dat is een hardnekkige misvatting.

Huisstofmijten komen van nature voor in matrassen en beddengoed en voeden zich onder meer met huidschilfers. Het enkel niet opmaken van je bed zal een bestaande populatie dus niet zomaar laten verdwijnen. De hoeveelheid vocht en de luchtvochtigheid in de slaapkamer spelen wel een belangrijke rol bij hun overleving en voortplanting.

Voor mensen met een huisstofmijtallergie zijn daarom meerdere maatregelen belangrijker dan alleen het bed 's morgens openlaten.

Wie huisstofmijt en allergenen zoveel mogelijk wil beperken, doet er goed aan om het beddengoed regelmatig te wassen. De Mayo Clinic adviseert bij huisstofmijtallergie om lakens, kussenslopen, dekens en andere wasbare bedbekleding wekelijks te wassen, bij voorkeur op een temperatuur van minstens 54,4 °C wanneer het materiaal dat toelaat. Ook speciale allergenendichte hoezen voor matras en kussens kunnen helpen.

Daarnaast is het verstandig om de luchtvochtigheid in huis in de gaten te houden. Een eenvoudige hygrometer kan aangeven hoe vochtig de slaapkamer is.

Je hoeft je bed zeker niet de hele ochtend onafgemaakt te laten. Even wachten is vooral een eenvoudige manier om het bed eerst te laten uitdrogen en afkoelen. Daarna kan het dekbed gewoon terug op zijn plaats.

Wie het dus gewend is om onmiddellijk na het opstaan zijn bed te maken, hoeft die gewoonte niet volledig af te leren. Een kleine aanpassing volstaat: eerst luchten, daarna opmaken. Zeker na een warme nacht of wanneer je veel transpireert, kan dat extra zinvol zijn.

Belangrijk is wel dat het idee niet overdreven wordt: het bewijs dat alleen een onopgemaakt bed het aantal huisstofmijten sterk vermindert, is beperkt. Voor een hygiënische slaapkamer blijven regelmatig wassen, ventileren, stof verwijderen en de luchtvochtigheid onder controle houden belangrijker.