Macht van Poetin in Rusland is aan het afbrokkelen

Waar Rusland jarenlang draaide op een gevoel van richting en controle, groeit nu stilaan iets anders: onzekerheid. Volgens een opvallende analyse in The Economist, geschreven door een voormalige topfunctionaris binnen de Russische regering, beginnen steeds meer Russen – ook binnen de elite – zich een toekomst zonder Vladimir Poetin voor te stellen. Niet omdat er openlijk verzet ontstaat, maar omdat het geloof in een plan afbrokkelt.

Wat vooral opvalt, is een subtiele maar veelzeggende verandering in taalgebruik. Waar beleidsmakers en zakenmensen vroeger spraken over “wij” wanneer het over Rusland of de oorlog in Oekraïne ging, klinkt vandaag steeds vaker “hij”. Het conflict wordt niet langer als een gedeeld project gezien, maar als iets dat volledig aan Poetin wordt gekoppeld.

De analyse stelt dat Rusland niet meteen op instorten staat. Het regime beschikt nog steeds over macht, controle en repressie. Toch lijkt iets fundamenteels veranderd. Volgens de auteur heeft het Kremlin zijn vermogen verloren om mensen een geloofwaardige toekomst voor te houden.

Dat probleem wordt op verschillende vlakken voelbaar. De oorlog in Oekraïne weegt economisch steeds harder door, met hogere inflatie, belastingen en verwaarloosde infrastructuur als gevolg. Wat begon als een conflict dat vooral door beroepssoldaten gevoerd moest worden, raakt nu de hele samenleving.

Tegelijk groeit er nervositeit binnen de Russische elite. Zakenlui die vroeger bescherming zochten via westerse rechtbanken of buitenlandse structuren, zijn steeds meer aangewezen op een Russisch systeem waarin regels onduidelijk zijn. Volgens The Economist werden de voorbije jaren miljarden aan privébezit overgenomen of herverdeeld, wat de onzekerheid alleen versterkt.

De centrale conclusie van het stuk is opvallend scherp. Poetin begon de oorlog net om zijn systeem te beschermen, maar lijkt nu een situatie te hebben gecreëerd waarin elke nieuwe beslissing de problemen groter maakt.

Meer repressie kan de controle tijdelijk behouden, maar biedt geen antwoord op de grotere vraag die stilaan boven Rusland hangt: waar gaat het land eigenlijk nog naartoe? Volgens de auteur is dat precies de vraag waarop zelfs het Kremlin vandaag geen overtuigend antwoord meer lijkt te hebben.