Wie merkt dat planten in de zomer wat minder snel groeien of bladeren beginnen te vergelen, grijpt vaak automatisch naar meststoffen. Dat lijkt logisch: extra voeding zou de plant een duwtje in de rug moeten geven. In werkelijkheid is dat tijdens warme zomerperiodes vaak de verkeerde aanpak. Overbemesten of bemesten op het verkeerde moment kan meer kwaad dan goed doen.
Hitte zet planten onder stress
Tijdens warme dagen schakelen veel planten over op een soort spaarstand. Ze beperken hun groei om vochtverlies te beperken. Sommige planten sluiten overdag zelfs gedeeltelijk hun huidmondjes, waardoor de opname van water en voedingsstoffen afneemt.
Extra meststoffen zorgen er dan niet voor dat een plant plots sneller groeit. Integendeel: de wortels kunnen moeite krijgen om de hoge concentratie voedingszouten op te nemen, zeker wanneer de bodem droog is. Dat kan leiden tot zogenaamde wortelverbranding, waarbij de fijne wortelpunten beschadigd raken.
Bemest nooit op een droge bodem
Een van de meest gemaakte fouten is mest strooien wanneer de grond kurkdroog is. De hoge zoutconcentratie rond de wortels kan vocht uit de plant trekken in plaats van andersom. Daardoor kunnen bladeren slap gaan hangen, bruine randen krijgen of zelfs afsterven.
Geef daarom altijd eerst voldoende water wanneer de bodem droog aanvoelt. Wacht vervolgens tot de grond het vocht heeft opgenomen voordat je meststoffen toedient. Bij vloeibare meststoffen is het eveneens verstandig om de aanbevolen dosering strikt te volgen.
Ook het tijdstip maakt een verschil
Bemesten tijdens het heetste deel van de dag is af te raden. Bij hoge temperaturen verdampt water sneller en neemt de kans op stress voor de plant toe.
Het beste moment is vroeg in de ochtend of later op de avond, wanneer de bodem koeler is en de plant opnieuw actiever water kan opnemen.
Meer mest betekent niet meer bloemen
Veel mensen denken dat extra voeding automatisch zorgt voor een uitbundige bloei. Dat klopt niet altijd.
Een teveel aan stikstof stimuleert vooral de bladgroei. De plant produceert dan veel frisgroene bladeren, maar vaak minder bloemen of vruchten. Bij bloeiende planten is een evenwichtige meststof of een meststof met relatief meer fosfor en kalium doorgaans geschikter dan een stikstofrijke variant.
Lees daarom altijd het etiket en gebruik een meststof die past bij het type plant.
Niet elke plant heeft in de zomer voeding nodig
Snelgroeiende kuipplanten, hanging baskets, tomaten en andere vruchtgroenten hebben tijdens het groeiseizoen vaak regelmatig extra voeding nodig, omdat voedingsstoffen door frequent water geven sneller uit de pot spoelen.
Voor veel vaste planten, struiken en bomen ligt dat anders. Zij halen meestal voldoende voeding uit een gezonde bodem en hebben midden in de zomer vaak weinig extra bemesting nodig.
Bij gazons geldt eveneens voorzichtigheid. Tijdens een hittegolf wordt bemesten meestal afgeraden. Pas wanneer er opnieuw groeizaam weer wordt voorspeld en voldoende regen valt of beregend kan worden, heeft bemesten opnieuw zin.
Compost blijft een veilige keuze
Wie de bodem wil verbeteren zonder risico op overbemesting, kiest beter voor compost of goed verteerde organische materialen. Compost levert voedingsstoffen geleidelijk vrij, verbetert de bodemstructuur en helpt bovendien vocht langer vast te houden.
Dat laatste is tijdens droge zomers een groot voordeel. Een gezonde bodem met voldoende organisch materiaal droogt minder snel uit en ondersteunt een sterker wortelstelsel.
Let op de signalen van je planten
Vergelende bladeren betekenen niet automatisch een tekort aan meststoffen. Ze kunnen evengoed wijzen op droogtestress, te veel water, een beschadigd wortelstelsel of een plant die simpelweg last heeft van de hitte.
Kijk daarom eerst naar de algemene toestand van de plant en controleer de vochtigheid van de bodem voordat je beslist om bij te mesten.
De belangrijkste vuistregels
Tijdens warme zomerdagen geldt één eenvoudige regel: geef eerst water, daarna pas eventueel voeding. Bemest alleen wanneer een plant daar daadwerkelijk behoefte aan heeft, gebruik nooit meer dan de aanbevolen hoeveelheid en vermijd bemesting tijdens extreme hitte.
Met een doordachte aanpak blijven planten gezonder, voorkom je wortelschade en haal je uiteindelijk meer uit je tuin dan met een extra handvol meststof.