Deze verkeersregel verdwijnt vanaf juni 2027

Het is een van de meest hardnekkige relictregels in het Belgische verkeersreglement: wie achteruitrijdt, hoeft volgens de huidige wetgeving zijn veiligheidsgordel niet om te gespen. Dat opmerkelijke voordeel voor inparkeerders en keerders verdwijnt definitief. Vanaf 1 juni 2027 schrapt de nieuwe Code van de openbare weg deze uitzondering, waarmee een einde komt aan een decennia oude gewoonte.

In de vernieuwde wegcode scherpt de wetgever niet alleen de regels aan voor de persoon achter het stuur; de bestuurder krijgt straks ook de expliciete verantwoordelijkheid over het gordelgebruik van diens passagiers. Draagt een volwassen inzittende geen gordel, dan riskeert de chauffeur mee een boete. Die maatregel komt er niet zomaar. Uit cijfers van verkeersinstituut Vias bleek immers dat bij eenzijdige dodelijke ongevallen ruim een kwart van de slachtoffers geen gordel droeg. Terwijl voorin 95 procent van de Belgen zich netjes vastklikt, zakt dat cijfer achterin door naar amper 79 procent.

Dat de achteruitrijregel überhaupt zo lang heeft standgehouden, heeft een praktische achtergrond. Vroeger blokkeerden gordels snel zodra een automobilist zijn bovenlichaam verdraaide om over de schouder te kijken. Moderne oprolmechanismen bewegen echter soepel mee, waardoor de fysieke belemmering bij achteruitrijden verleden tijd is. De invoering van de nieuwe wegcode stond oorspronkelijk gepland voor september 2026, maar is verplaatst naar juni 2027 om justitie, politie en de gewesten extra tijd te geven om hun systemen en communicatie op elkaar af te stemmen.

Toch verdwijnen niet alle uitzonderingen uit het wetboek. Medische vrijstellingen blijven bestaan, net als de regels voor taxichauffeurs met klanten of de hulpdiensten bij specifieke noodsituaties. Ook voor pakketbezorgers komt er een zeer strikte regeling: zij mogen de gordel achterwege laten, mits ze binnen de bebouwde kom rijden, een maximumsnelheid van 30 km/u aanhouden én de stopafstanden tussen adressen niet groter zijn dan 500 meter. Voor de doorsnee automobilist geldt vanaf de zomer van 2027 echter een niet-mis te verstaan principe: wie start, klikt vast — ongeacht de rijrichting.