Wie dit weekend bij
ALDI,
Lidl of
Albert Heijn langsgaat voor een gerookte makreel, zou wel eens voor een leeg schap kunnen komen te staan. Wat begon als een waarschuwing van wetenschappers is uitgemond in een drastische beslissing van de grote supermarktketens: de verkoop van Atlantische makreel wordt op grote schaal stopgezet.
Waarom de makreel in de ban gaat
De reden voor dit ingrijpen is de kritieke toestand van de makreelpopulatie in de Noordoost-Atlantische Oceaan. Sinds april 2025 staat de vissoort officieel "op rood" in de VISwijzer, de graadmeter voor duurzame visconsumptie. Wetenschappelijk onderzoek van de ICES (Internationale Raad voor het Onderzoek van de Zee) toont aan dat het bestand door jarenlange structurele overbevissing tot een gevaarlijk dieptepunt is gezakt.
Het grootste probleem ligt bij het gebrek aan internationale afspraken. Hoewel de EU-vissers zich aan de quota houden, hebben landen als Noorwegen, de Faeröer en IJsland eenzijdige quota vastgesteld die veel hoger liggen dan wat de natuur aankan. Het resultaat? Er wordt jaarlijks tot 70% meer gevangen dan wetenschappelijk verantwoord is.
Deze supermarkten trekken de stekker eruit
Voor ketens die duurzaamheid hoog in het vaandel dragen, is de grens bereikt. In navolging van eerdere stappen door Colruyt en Jumbo, hebben nu ook de discounters en marktleiders besloten de vis uit het assortiment te halen:
- ALDI & Lidl: De Duitse ketens hebben hun inkoopbeleid aangescherpt. Nu de vis zijn MSC-duurzaamheidscertificaat definitief kwijt is, past hij niet langer in hun "groene" strategie.
- Albert Heijn: De marktleider bevestigde dat zij, na de verkoop van de huidige voorraden, voorlopig stoppen met het aanbieden van de Atlantische variant.
- Delhaize & Carrefour: Ook hier wordt de druk groter om enkel nog duurzame alternatieven aan te bieden.
Wat zijn de alternatieven voor de consument?
Het verdwijnen van de vertrouwde makreel is een klap voor de liefhebber, maar de supermarkten laten de klant niet in de kou staan. Er wordt momenteel volop geëxperimenteerd met alternatieven die wél een duurzaam label dragen:
- Chileense horsmakreel: Deze vissoort lijkt qua smaak en textuur op de Atlantische makreel, maar de bestanden in de Stille Oceaan worden op dit moment veel beter beheerd.
- Haring: Een lokaal en duurzaam alternatief dat bovendien net zo rijk is aan gezonde omega 3-vetzuren.
- Verantwoorde kweekvis: Supermarkten breiden hun aanbod van ASC-gecertificeerde vis uit om het gat in de rekken op te vullen.
De boodschap van de retailsector is duidelijk: zolang de landen rond de Noordzee geen nieuw akkoord bereiken over eerlijke vangstquota, blijft de Atlantische makreel een verboden vrucht in de Belgische en Nederlandse supermarkt.