Als je dit doet als autobestuurder doet bij het zebrapad riskeert je boete van 174 euro

Al drie decennia lang is de regel kristalhelder: een automobilist moet stoppen zodra een voetganger aanstalten maakt om over te steken. Toch blijkt de praktijk een mijnenveld van onbegrip en frustratie. Nieuwe cijfers tonen aan dat de Belgische weggebruiker opvallend slecht scoort in vergelijking met onze buurlanden, met alle gevaarlijke gevolgen van dien.

Op 1 april is het precies dertig jaar geleden dat de wegcode werd aangescherpt. Sindsdien geniet de voetganger niet alleen voorrang wanneer hij al op de wit-zwarte strepen loopt, maar ook wanneer hij duidelijk de intentie toont om de oversteek te wagen. Deze verplichting geldt overigens voor iedereen op wielen, dus ook voor fietsers en bromfietsers.

Ondanks deze decennia-oude wetgeving geeft maar liefst 92 procent van de voetgangers in België aan dat bestuurders regelmatig doorrijden. Hiermee doen we het slechter dan het Europese gemiddelde. Het probleem is niet zozeer een gebrek aan kennis — acht op de tien chauffeurs kennen de wetgeving prima — maar eerder een gebrek aan hoffelijkheid of aandacht in het drukke verkeer.

De statistieken van verkeersinstituut Vias liegen niet: één op de drie voetgangers die gewond raakt in het verkeer, wordt aangereden op of in de directe nabijheid van een zebrapad. In de afgelopen tien jaar resulteerde dit in ongeveer 14.000 slachtoffers. Vooral op plaatsen zonder verkeerslichten loopt het vaak mis.

Naast de fysieke tol is er ook de financiële sanctie. Wie een voetganger de wettelijke voorrang weigert, begaat een overtreding van de derde graad. Dat kan resulteren in een onmiddellijke boete van 174 euro, exclusief administratieve kosten.

Om de veiligheid te verhogen en misverstanden te vermijden, is interactie tussen mens en machine cruciaal. Een voetganger die op zijn smartphone kijkt terwijl hij aan de rand van de weg staat, schept onduidelijkheid voor naderende chauffeurs.

Hoewel de auto vaak de zondebok is, wijzen de cijfers ook op een verantwoordelijkheid bij de wandelaar. Ruim twintig procent van de aanrijdingen gebeurt buiten een zebrapad, terwijl er eentje op minder dan 30 meter afstand lag. De wet schrijft voor dat je verplicht bent de oversteekplaats te gebruiken als deze zich binnen een straal van 20 meter bevindt. Wie dit negeert, riskeert een boete van 58 euro, al blijft de politie in zulke gevallen vaak beperkt tot een mondelinge vermaning.