Mag je zomaar claxonneren als je boos bent?

Een bestuurder die voor je treuzelt aan een groen licht, plots van rijstrook verandert of je geen voorrang geeft: het zijn situaties waarin de hand al snel richting claxon gaat. Maar mag je eigenlijk zomaar toeteren omdat je je ergert aan het gedrag van een andere weggebruiker?

Het antwoord is duidelijk: nee. In België is de claxon niet bedoeld om je frustratie te uiten.

De Belgische wegcode bepaalt dat geluidssignalen zo kort mogelijk moeten zijn. Ze zijn alleen toegestaan wanneer ze noodzakelijk zijn om een ongeval te voorkomen.

Dat betekent bijvoorbeeld dat je wél kort mag claxonneren wanneer een andere bestuurder plots jouw rijstrook opkomt en je hem moet waarschuwen. Ook wanneer een voetganger of fietser een gevaarlijke manoeuvre maakt, kan een korte waarschuwing gerechtvaardigd zijn.

Maar iemand die volgens jou te langzaam optrekt, verkeerd geparkeerd staat of je gewoon op de zenuwen werkt, is geen reden om uitgebreid op de claxon te drukken.

Een situatie die veel automobilisten zullen herkennen: het verkeerslicht springt op groen, maar de bestuurder voor je reageert niet meteen. Een korte toeter lijkt dan misschien onschuldig.

Toch is ook daar voorzichtigheid geboden. Als er geen gevaar is, geeft de wegcode geen algemene toestemming om te claxonneren om iemand tot actie aan te zetten. Het geluidssignaal moet noodzakelijk zijn als waarschuwing om een ongeval te voorkomen.

Een geïrriteerde “toet!” omdat iemand volgens jou niet snel genoeg vertrekt, valt daar dus niet onder.

Er bestaat wel een opvallende uitzondering. Buiten de bebouwde kom mag een bestuurder een geluidssignaal gebruiken wanneer hij een andere bestuurder wil waarschuwen dat hij gaat inhalen. Ook daarvoor moet het signaal zo kort mogelijk zijn.

Die regel bestaat al lang, al noemt verkeersinstituut Vias hem achterhaald. Volgens Vias kan herhaaldelijk claxonneren tijdens het inhalen andere bestuurders juist laten schrikken.

Wie de claxon gebruikt zonder dat daarvoor een geldige reden bestaat, kan daarvoor wel degelijk worden beboet. Vias meldde dat in de eerste helft van 2023 935 inbreuken werden vastgesteld wegens onrechtmatig gebruik van geluidssignalen.

Het ging om een overtreding van de eerste graad, met volgens Vias een boete van 58 euro. Bij een onmiddellijke inning kwam daar destijds nog een administratieve kost bovenop.

De claxon is in België in de eerste plaats een veiligheidsmiddel, geen instrument om je ongenoegen kenbaar te maken. Kort waarschuwen wanneer er daadwerkelijk gevaar dreigt: dat mag. Toeteren omdat iemand je irriteert: daarvoor is de claxon niet bedoeld.

En misschien is dat maar goed ook. Anders zou het aan sommige kruispunten op drukke momenten wel erg veel concert voor zes euro worden.