Wie in België een gepersonaliseerde nummerplaat heeft, moet vanaf 1 oktober rekening houden met een nieuwe regel. De Dienst voor Inschrijvingen van Voertuigen (DIV) krijgt dan de wettelijke mogelijkheid om een gepersonaliseerde nummerplaat achteraf ambtshalve te schrappen wanneer blijkt dat de combinatie toch aanstootgevend of strijdig met de regels is.
De DIV controleert aanvragen voor gepersonaliseerde nummerplaten vandaag al vooraf. Daarbij worden ook digitale screeningsmiddelen en artificiële intelligentie gebruikt. Toch kunnen bepaalde combinaties door de controle glippen, bijvoorbeeld omdat de betekenis pas later duidelijk wordt. Tot nu toe kon de DIV in zo'n situatie niet zomaar een bestaande nummerplaat eenzijdig schrappen.
Dat verandert vanaf 1 oktober. Het nieuwe koninklijk besluit bepaalt dat een kentekenplaat kan worden geschrapt wanneer het nummer als aanstootgevend wordt beschouwd, strijdig is met de openbare orde of de goede zeden, of verwijst naar oorlogsmisdaden, gewapende conflicten of geweld. Ook inhoud die racistisch, seksistisch, negationistisch of homofoob is, of aanzet tot geweld, rassenscheiding, haat of discriminatie, valt onder de nieuwe regeling. Dat geldt bovendien voor boodschappen die verborgen of verhuld zijn.
De eigenaar wordt daarbij niet zomaar van de ene dag op de andere met een geschrapte nummerplaat geconfronteerd. Volgens de FOD Mobiliteit neemt de DIV eerst contact op met de houder. Die krijgt 30 dagen om opmerkingen te formuleren. De eigenaar kan ook kosteloos een nieuwe gepersonaliseerde combinatie aanvragen die wel aan de voorwaarden voldoet.
Pas wanneer de eigenaar bijvoorbeeld niet reageert of niet ingaat op het voorgestelde alternatief, kan de DIV de plaat ambtshalve schrappen. Tegen die beslissing bestaat bovendien een beroepsmogelijkheid.
De nieuwe regeling betekent dus niet dat de DIV vanaf oktober zomaar elke grappige, opvallende of controversiële nummerplaat kan verwijderen. Het gaat om combinaties die binnen de wettelijk omschreven categorieën vallen. Vooral nummerplaten waarvan de betekenis pas achteraf wordt ontdekt of die een verborgen boodschap bevatten, kunnen voortaan worden aangepakt.
Voor eigenaars van een gepersonaliseerde nummerplaat verandert er in de praktijk weinig zolang hun combinatie aan de bestaande voorwaarden voldoet. De belangrijkste verandering is dat de DIV vanaf 1 oktober ook achteraf kan optreden wanneer een problematische combinatie toch op de weg terechtgekomen is.