De valstrik in je pensioen: waarom jongere generaties straks bloeden

Wie in de toekomst een aanzienlijk deel van zijn loopbaan doorbrengt in werkloosheid, SWT (het vroegere brugpensioen) of een landingsbaan, riskeert vanaf 1 juli 2027 honderden euro’s mis te lopen. De regering-De Wever voert namelijk een zogenaamd 'beperkingspercentage' of 'cap' in. Niet-gewerkte dagen tellen momenteel nog voor een derde mee in de gemiddelde pensioenopbouw. Dat moet drastisch omlaag om de band tussen effectieve arbeid en de hoogte van het pensioenbedrag te versterken, zo weet De Morgen.

De nieuwe maatregel volgt vlak na de eerdere goedkeuring van de pensioenmalus en -bonus, die per 2027 ingaat. Waar die ingreep mensen straft die simpelweg vroeger stoppen, grijpt deze nieuwe wet in op de historiek van de loopbaan.

De impact van de maatregel wordt bepaald door de leeftijd van de werknemer. Hoe jonger de werknemer, hoe strenger de drempel. Wie over de limiet heen gaat, ziet die extra niet-gewerkte dagen genadeloos geschrapt worden bij de uiteindelijke pensioenberekening.

Voor de generatie geboren tussen 1961 en 1964 geldt een maximum van 40 procent gelijkgestelde dagen over de hele loopbaan. Wie geboren is in 1965 mag nog maar 35 procent meerekenen. Vanaf daar daalt het percentage met 5 procentpunten per jaar, tot een harde grens van 20 procent voor iedereen die in 1968 of later ter wereld kwam.

Cruciale uitzonderingen: Ziekteverzuim, invaliditeit en zorgverlof blijven volledig buiten schot. Ook het minimumpensioen danst de dans; de drempel wordt daar niet op toegepast.

Volgens pensioenminister Jan Jambon (N-VA) is de maatregel een kwestie van rechtvaardigheid. Het kabinet illustreert dit met een frappant praktijkvoorbeeld: een vrouw die veertig jaar effectief werkte, krijgt momenteel maandelijks €220 minder dan een vriendin die 33 jaar werkloos thuiszat. De regering wil hiermee de werkzaamheidsgraad van 50-plussers opkrikken.

Het Planbureau schetst echter een somberder beeld en waarschuwt dat vooral de laagste pensioenen worden geraakt. Dit zal de pensioenongelijkheid en de genderkloof juist doen toenemen.

De vakbonden zijn woedend en stappen naar het Grondwettelijk Hof. Ze vrezen dat oud-werknemers van grote herstructureringen de dupe worden. Het ABVV schetste het voorbeeld van een Jan (geboren in 1968) die door vijf jaar werkloosheid en een landingsbaan zo'n €91 per maand verliest.

Zelfs een horrorscenario van een ex-medewerker van Ford Genk die €400 per maand zou verliezen, passeerde de revue. Dat laatste wordt door het kabinet-Jambon echter resoluut naar het rijk der fabelen verwezen: aangezien die specifieke generatie werknemers rond 1962 is geboren, vallen zij onder de milde 40%-regeling en ondervinden zij netto nul impact.