Wat automobilisten onderschatten bij sneeuw – en waarom dat levensgevaarlijk kan zijn

Wanneer het begint te sneeuwen, passen veel automobilisten hun rijstijl wel aan. Trager rijden, iets meer afstand houden. Toch tonen cijfers en ervaringen van hulpdiensten aan dat net bij lichte of natte sneeuw de meeste ongevallen gebeuren. Niet door extreme omstandigheden, maar door wat bestuurders systematisch onderschatten.

Veel bestuurders denken dat echte gladheid pas ontstaat bij strenge vorst. Dat klopt niet. Bij temperaturen rond 0 tot 3 graden smelt sneeuw deels op het wegdek en vriest die opnieuw aan, zeker ’s avonds. Dat zorgt voor een onzichtbare gladde laag, waarop banden nauwelijks grip hebben. Volgens Vias institute gebeuren net in die omstandigheden opvallend veel slip- en kop-staartaanrijdingen.

Een klassieke fout is het overschatten van moderne auto’s. ABS, ESP en rijhulpsystemen helpen, maar kunnen de wetten van de fysica niet opheffen. Op een besneeuwd wegdek kan de remweg tot vier keer langer zijn dan op droog asfalt. Veel bestuurders houden die extra afstand niet aan, waardoor kleine fouten meteen zware gevolgen hebben.

Bestuurders van SUV’s of wagens met vierwielaandrijving voelen zich vaak veiliger. Terecht bij het vertrekken, maar niet bij het remmen. Vier aangedreven wielen helpen niet om sneller tot stilstand te komen. Dat leidt tot schijnveiligheid en hogere snelheden, wat het risico op zware ongevallen verhoogt.

Bij koude temperaturen daalt de bandenspanning. Wie die niet controleert, rijdt met minder grip dan gedacht. Ook banden met voldoende profiel kunnen bij sneeuw teleurstellen als ze niet geschikt zijn voor winterse omstandigheden. In België zijn winterbanden niet verplicht, maar Vlaamse Stichting Verkeerskunde raadt ze sterk aan bij aanhoudend winterweer.

Automobilisten onderschatten ook waar het glad wordt. Bruggen, viaducten en wegen in de schaduw koelen sneller af dan open asfalt. Zelfs als de rest van de weg nat lijkt, kan het daar spekglad zijn. Net op die plekken gebeuren vaak onverwachte slipincidenten.

Sneeuw vermindert het contrast en het dieptezicht. In combinatie met reflecterende verlichting ontstaat sneller verkeerde inschatting van afstand en snelheid. Bovendien vraagt rijden in sneeuw meer concentratie, wat sneller tot vermoeidheid leidt. Dat verhoogt de kans op laattijdige reacties.

Volgens de Federale Politie is niet roekeloosheid, maar onderschatting de grootste boosdoener bij winterse ongevallen. Bestuurders denken dat ze voorzichtig zijn, terwijl hun gedrag nog aangepast is aan normale omstandigheden.

– Verdubbel je volgafstand
– Rem vroeger en zachter
– Vermijd plotse stuurbewegingen
– Controleer banden en bandenspanning
– Wees extra alert bij temperaturen rond het vriespunt