Hoe gevaarlijk is de tijgermug en hoe herken je ze?

20 jul , 22:00 • Binnenland

De Aziatische tijgermug (Aedes albopictus) is bezig aan een onmiskenbare opmars in België. Waar het exotische insect vroeger een zeldzame passant was die meelifte met vakantiegangers of bandentransporten, melden gezondheidsinstituut Sciensano en het Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG) dat de mug inmiddels al in minstens 40 Belgische gemeenten is gesignaleerd. In een aantal buurten, zoals in het Antwerpse, slaagt de mug er door de zachtere winters zelfs in om te overwinteren en zich permanent te vestigen.

Wat doet dit beestje precies, moeten we ons zorgen maken en hoe houden we de invasie tegen?

Hoe herken je de tijgermug?

Veel mensen denken bij een 'tijgermug' aan een groot, angstaanjagend insect, maar het tegendeel is waar. De tijgermug is juist piepklein (slechts 4 tot 5 millimeter) en ongeveer half zo groot als onze vertrouwde, inheemse huismug.

Je herkent haar in een oogopslag aan deze kenmerken:

Kleur: Gitzwart lichaam met sneeuwwitte strepen op de poten en het achterlijf.
De 'handtekening': Eén duidelijke, kaarsrechte witte lijn die over de rug (het borststuk) loopt.
Gedrag: Ze is ontzettend agressief en steekt overdag (vooral 's ochtends en in de namiddag). Onze eigen muggen jagen daarentegen hoofdzakelijk 's avonds en 's nachts.

Wat doet het en moeten we bang zijn?

Een beet van een tijgermug is over het algemeen niet pijnlijker dan die van een gewone mug, al kan de bult wel wat heviger jeuken. De ongerustheid rond de tijgermug is echter niet medisch, maar virologisch: de mug is in staat om tropische virussen zoals dengue (knokkelkoorts), chikungunya en zika over te dragen op de mens.

Moeten we nu panikeren? Nee, absoluut niet. De mug wordt niet geboren met deze virussen. Ze kan een virus pas verspreiden nadat ze eerst iemand heeft gebeten die besmet is teruggekeerd van een tropische reis. Omdat dat scenario in België nog zeldzaam is, blijft het risico op lokale virusoverdracht op dit moment bijzonder laag. De overheid wil de mug echter nu indammen, vóórdat ze met zovelen zijn dat lokale uitbraken wél makkelijker kunnen ontstaan.

Wat kunnen we er zélf aan doen?

Tijgermuggen zijn slechte vliegers; ze verplaatsen zich tijdens hun leven vaak niet verder dan 150 meter rond hun geboorteplek. Als je er een in de tuin hebt, is de kans dus groot dat ze dichtbij is uitgebroed. In tegenstelling tot onze eigen muggen hebben tijgermuggen geen grote vijvers of sloten nodig; een piepklein laagje water is al genoeg.

Met de 5-minuten-check in je tuin of op je terras kun je de cyclus effectief doorbreken:

Giet stilstaand water weg: Leeg wekelijks bloempotschotels, emmers, gieters en vogelbadjes.
Draai spullen om: Zorg dat rondslingerend speelgoed, kruiwagens of plastic zeilen geen water kunnen opvangen.
Dek regentonnen af: Gebruik een deksel of span er een fijnmazig muggengaas overheen.
Schrob in de winter: De eitjes kleven aan de randen van potten en overleven vorst. Schrob aan het begin van de winter bloempotten goed schoon met een borstel om de eitjes te vernietigen.

Geef haar geen lift

Tijgermuggen reizen vaak grotere afstanden door ongemerkt in auto's te vliegen of mee te liften als eitjes op de rand van net gekochte buitenplanten. Vertrek je van een vakantieadres in Zuid-Europa (waar de mug al massaal aanwezig is)? Check dan even je auto voor je vertrekt.

Spot je er een? Meld het!

De Belgische overheid rekent hard op 'burgerwetenschappers' om de opmars in kaart te brengen. Denk je dat je een tijgermug hebt gezien? Sla haar niet meteen onherkenbaar plat, maar probeer een scherpe foto te maken.

Upload de foto vervolgens op het officiële burgerplatform MuggenSurveillance.be of via de bijbehorende app. Experts controleren je foto. Indien het inderdaad om een tijgermug gaat, worden lokale bestrijdingsdiensten ingeschakeld om de buurt muggenvrij te maken.