Energieprijzen stijgen erg snel: Mogelijk is deze steun op komst voor gezinnen

De oplopende spanningen in het Midden-Oosten doen niet alleen de temperaturen in de Golfregio stijgen, maar jagen ook een schokgolf door de Belgische politiek. Nu de Straat van Hormuz geblokkeerd is en cruciale olie-installaties onder vuur liggen, schieten de prijzen aan de pomp en voor aardgas weer omhoog. Volgens Het Nieuwsblad groeit de druk op de federale regering om in te grijpen, al waarschuwen experts voor overhaaste beslissingen.

Hoewel de huidige gasprijs van ongeveer 53 euro per megawattuur nog in de verste verte niet lijkt op de astronomische pieken van 2022 (toen ruim 340 euro), is de nervositeit in de Wetstraat tastbaar. Vooral de MR en CD&V trekken aan de alarmbel.

Aan de rechterkant van het politieke spectrum klinkt de roep om een lastenverlaging. Er wordt geopperd om de accijnzen op brandstoffen te verlagen als de oorlog tussen Israël, de VS en Iran blijft aanhouden. De logica is simpel: de overheid strijkt via btw en taksen momenteel extra inkomsten op door de hoge prijzen, en die zouden moeten terugvloeien naar de burger om de koopkracht te stutten.

Tegelijkertijd ontstaat er een opmerkelijke discussie over de "programmawet". Daarin staat een geplande verhoging van de gasaccijnzen die de staatskas miljoenen moet opleveren. CD&V vraagt nu om die verhoging uit te stellen, ondanks het feit dat ze de wet eerder mee hebben goedgekeurd. Het toont aan hoe gevoelig het energiedossier ligt in een jaar waarin ook politieke peilingen een grote rol spelen.

Minister van Financiën Jan Jambon (N-VA) houdt voorlopig de boot af. Hij erkent dat de regering een forse prijsexplosie niet kan negeren, maar pleit voor strategisch geduld. De ervaring leert dat overheden tijdens de vorige crisis soms té snel ingrepen met dure maatregelen die achteraf minder effectief bleken. De komende weken moeten uitwijzen of dit een tijdelijke beurspaniek is of een structureel tekort aan olie en gas.

Binnen de coalitie wordt er ook gekeken naar de begroting. De federale staat kampt met een gat van honderden miljoenen euro's door tegenvallende inkomsten uit onder meer de vliegtaks. Het "extra geld" dat nu via de hoge energieprijzen binnenstroomt, is voor premier Bart De Wever een welgekomen meevaller om de noodlijdende Belgische financiën enigszins te stutten.

Voorlopig verandert er aan de officiële tarieven niets, maar de politieke discussie schept wel een kader voor mogelijke sociale maatregelen. Vooruit pleit bijvoorbeeld voor een "piekplan": zodra de energieprijzen een bepaalde drempel overschrijden, zou er automatisch een mechanisme in werking treden om de meest kwetsbare gezinnen te beschermen.

De komende dertig dagen zijn cruciaal. Als de Straat van Hormuz gesloten blijft, zal de politieke druk om de accijnzen daadwerkelijk te verlagen onhoudbaar worden. Voorlopig blijft het echter bij een tactisch steekspel tussen de noodzaak om de burger te helpen en de nood om de begroting te redden.