Nieuwe strijd tegen phishing: dit verandert straks voor elke bankklant

De Belgische banken voeren vanaf volgend jaar extra veiligheidsmaatregelen in om phishing moeilijker te maken. Zo komen er onder meer lagere standaardlimieten voor overschrijvingen, een verplichte wachttijd bij het verhogen van die limiet en meer nadruk op gewone overschrijvingen in plaats van instantbetalingen. Het doel is duidelijk: voorkomen dat slachtoffers onder tijdsdruk grote bedragen naar fraudeurs overmaken. Maar de realiteit is dat dit slechts één onderdeel is van een veel grotere strijd.  

Waar phishing vroeger vaak herkenbaar was aan kromme taal en verdachte links, gebruiken criminelen vandaag steeds professionelere technieken. Ze combineren e-mails met sms’jes, WhatsApp-berichten en telefoongesprekken, waardoor slachtoffers het gevoel krijgen dat ze écht met hun bank of een overheidsdienst communiceren.

Daar komt nog bij dat artificiële intelligentie het voor oplichters eenvoudiger maakt om overtuigende berichten op grote schaal te produceren. Cybercriminelen kunnen hun slachtoffers steeds gerichter benaderen, waardoor klassieke alarmsignalen steeds minder opvallen.  

De meeste Belgische banken beschikken vandaag al over systemen die verdachte transacties automatisch analyseren. Daarbij wordt gekeken naar factoren zoals een onbekend toestel, een ongebruikelijke locatie, een plots hoge overschrijving of een nieuwe buitenlandse begunstigde.

Toch botsen die systemen op een fundamenteel probleem. Bij phishing voert het slachtoffer de betaling vaak zelf uit, na manipulatie door de fraudeur. Juridisch ligt dat veel ingewikkelder dan wanneer een hacker zonder toestemming geld van een rekening haalt. Daarom blijft de discussie over de terugbetaling van slachtoffers volop woeden.  

Volgens het Centrum voor Cybersecurity België blijft phishing één van de belangrijkste toegangspoorten voor online fraude. Alleen al in 2025 stuurden Belgen bijna 10 miljoen verdachte berichten door naar Safeonweb. Dat toont niet alleen hoe massaal phishing voorkomt, maar ook hoe voortdurend criminelen nieuwe campagnes lanceren.  

Daarom verwachten experts dat de toekomst niet alleen ligt in strengere bankbeveiliging, maar ook in betere samenwerking tussen banken, telecomoperatoren, technologiebedrijven en overheden. Hoe sneller frauduleuze websites, telefoonnummers en betaalrekeningen kunnen worden geblokkeerd, hoe kleiner de kans dat slachtoffers effectief geld verliezen.

De aangekondigde maatregelen zullen het bankieren voor sommige klanten iets minder vlot maken. Toch lijkt dat een prijs die steeds meer mensen bereid zijn te betalen. Want in een tijd waarin phishing slimmer, persoonlijker en overtuigender wordt, blijkt enkele minuten extra controle vaak veel goedkoper dan duizenden euro’s verliezen aan cybercriminelen.