We eten het massaal tijdens de feestdagen maar: deze bacterie stuurt steeds meer mensen naar het ziekenhuis

Terwijl veel gezinnen zich voorbereiden op uitgebreide eindejaarsmaaltijden, waarschuwen experts voor een bacterie die stilaan terrein wint: listeria. Volgens nieuwe cijfers van het Europees Centrum voor Ziektepreventie en -bestrijding (ECDC) is het aantal besmettingen het afgelopen jaar opgelopen tot 3.041 gevallen, het hoogste niveau in jaren.

Ook België springt eruit. Het Laatste Nieuws-wetenschapsexpert Martijn Peters dook in de cijfers en stelt vast: “Als we kijken naar het aantal besmettingen per 100.000 inwoners, dan steekt België ruim boven het Europese gemiddelde uit. Binnen Europa staan wij op de vijfde plaats.” Dat baart zorgen, want listeriose is geen onschuldige infectie. “Meer dan de helft van de mensen die de ziekte oplopen, belandt in het ziekenhuis.”

De stijging heeft meerdere oorzaken. Peters wijst onder meer op onze eetgewoonten. “We eten vaker kant-en-klare, gekoelde producten die we niet meer verhitten voor consumptie. Dat zijn net de producten waarin listeria zich kan ontwikkelen.” Daarnaast speelt ook vergrijzing een rol, omdat ouderen kwetsbaarder zijn.

Listeria monocytogenes komt van nature voor in aarde, water en dieren, en kan zich zelfs bij koelkasttemperatuur vermenigvuldigen. “Typische feestproducten vormen een klassiek risico”, zegt Peters. Hij verwijst onder meer naar gerookte zalm, paté, charcuterie en zachte kazen op basis van rauwe melk.

Voor gezonde mensen verloopt een besmetting vaak mild, met griepachtige klachten. Maar voor risicogroepen is waakzaamheid cruciaal. “Zwangere vrouwen, ouderen en mensen met een verzwakt immuunsysteem lopen een groot risico”, benadrukt Peters. “Aarzel bij klachten zeker niet om een arts te raadplegen.”

Goede hygiëne blijft de beste bescherming. “Listeria is gevoelig voor hitte”, zegt Peters. “Goed verhitten, rauwe producten scheiden en de koelkast op maximaal 4°C houden, maken echt een verschil.”